dr hab. Wiesław Gumuła, prof. UJ

position: university professor
e-mail: wiesław.gumula@uj.edu.pl

 

dr hab. Wiesław Gumuła, prof. UJ - professor at the Institute of Sociology at the Jagiellonian University. He specializes in issues related to the sociology of finance. He is the author of several dozen scientific publications. Among others, he published the following books: "Ownership: meanders of privatization and socialization in the social theory of Karl Marx (2000); "The theory of social peculiarities: a surprising transformation in Poland" (2008) For many years he also worked as a manager in financial institutions.

Research interests

  • sociology of finance
  • social peculiarities
  • political transformation in Poland
  • sociological and economic property theories

Publications

Books:

  • Własność. Meandry prywatyzacji i uspołecznienia w teorii społecznej Karola Marksa. College of Socio-Economics in Tyczyn. Tyczyn 2000, ss. 290.
  • Teoria osobliwości społecznych. Zaskakująca transformacja w Polsce. Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR. Warszawa 2008, ss. 323.
  • On Property and Ownership Relations: A Return to the Social Theory of Karl Marx. Peter Lang. Berlin-Bern-Bruxelles-New York-Oxford-Warszawa-Vien 2018, pp. 200.

Articles:

  • Mieszkańcy Opolszczyzny - zbiorowość czy wspólnota regionalna. Socjologiczna analiza pojęcia region na przykładzie Opolszczyzny, w: Opolszczyzna w 35-leciu PRL. Teoretyczne i metodologiczne aspekty socjologii regionu. Polska Akademia Nauk – Komitet Nauk Socjologicznych. Instytut Śląski w Opolu. Opole 1980, s. 81 – 104.
  • Koncepcja religii Durkheima a koncepcja religii Marksa i Engelsa. Analiza porównawcza w kontekście ich systemów. „Studia Socjologiczne" 1980, nr, 1, s. 109 – 130.
  • Władza lokalna wobec centrum - wnioski, uogólnienia, w: W. Gumuła (red.), Władza lokalna wobec centrum. Recepcja instytucji centralnych w lokalnych układach władzy. Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Rzeszowie. Rzeszów 1989, s. 161 – 169.
  • Kilka uwag o transformacjach ustrojowych w Polsce w świetle „gospodarki cienia", w: K. Z. Sowa (red.), Gospodarka nieformalna. Uwarunkowania lokalne i systemowe. Towarzystwo Naukowe Organizacji i Kierownictwa – Oddział Rzeszów. Rzeszów 1990, s. 235 – 249.
  • Przemiany w lokalnych układach władzy w pierwszej połowie roku 1990 z perspektywy wyborów samorządowych i zagadnień demokratyzacji, w: A. Sułek, W. Wincławski (red.), Przełom i wyzwanie: pamiętnik VIII Ogólnopolskiego Zjazdu Socjologicznego Toruń, 19 – 22 września 1990. Polskie Towarzystwo Socjologiczne, Uniwersytet Adama Mickiewicza, Wydawnictwo Adam Marszałek. Warszawa – Toruń 1991, s. 295 – 305.
  • Strukturalne blokady rozwoju społeczeństwa polskiego lat osiemdziesiątych, w: J. Mucha, G. Skąpska, J. Szmatka, I. Uhl (red.), Społeczeństwo polskie u progu przemian. Zakład Naukowy imienia Ossolińskich – Wydawnictwo. Wrocław Warszawa Kraków 1991, s. 221 – 237.
  • Local Authorities and Central Political Institutions, in: K. Z. Sowa, W. Strubelt (eds), Teritorial Base of Social Structures. Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Rzeszowie. Rzeszów 1992, s. 85 – 95.
  • Miejsce Komitetów Obywatelskich w lokalnych układach władzy w latach 1990 – 1991 (Na przykładzie Limanowej, Lubeni i Świlczy), w: T. Borkowski, A. Bukowski (red.), Komitety Obywatelskie: powstanie, rozwój, upadek? Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych UNIVERSITAS. Kraków 1993, s. 109 – 129.
  • Osobliwe strefy zamian społecznych, w: A. Flis (red.), Stawanie się społeczeństwa. Szkice ofiarowane Piotrowi Sztompce z okazji 40-lecia pracy naukowej. Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych UNIVERITAS 2006, s. 321 – 351.
  • Wartości przeciw normom?, w: J. Zimny (red.), Wychowanie ku wartościom. Instytut Teologiczny w Sandomierzu. Sandomierz 2006, s. 125 – 136.
  • Universals and Peculiarities in the 21st Century Globalization Processes: Some Reflections on Changing World from the Atlantic Community Perspective, in: Antoni Kukliński, Krzysztof Pawłowski (eds.), The Atlantic Community: the Titanic of the XXI Century? Wyższa Szkoła Biznesu – National Louis University. Nowy Sącz 2010, ss. 52 – 77.
  • Społeczeństwo polskie – społeczeństwo gotówkowe, w: Krzysztof Frysztacki, Piotr Sztompka, Polska początku XXI wieku: przemiany kulturowe i cywilizacyjne. Polska Akademia Nauk Komitet Socjologii. Warszawa 2012.
  • Światowy kryzys finansowy z perspektywy rodziny, miasta i kraju, w: Mariola Teresa Kozubek (red.), Dom, w którym rodzi się wspólnota: rodzina, społeczeństwo, kościół. Wydział Teologiczny Uniwersytetu Śląskiego, Księgarnia św. Jacka. Katowice 2012.
  • Kazimierz Z. Sowa – intelektualny portret socjologa, w: Ewa Bogacz-Wojtanowska, Wiesław Gumuła, Sławomir Rębisz (red.), Zróżnicowanie i zmienność świata społecznego: księga jubileuszowa poświęcona Kazimierzowi Z. Sowie. Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego. Kraków 2012, s. 11 - 30.
  • Pieniądz gotówkowy i bezgotówkowy w Polsce, w: Helena Żukowska, Marian Żukowski (red.), Obrót bezgotówkowy w Polsce. Wydawnictwo KUL. Lublin 2013.
  • Jednostka w megaprzestrzeni finansowej, w: Piotr Binda (red.), lokalne, narodowe i inne .. : księga dla Profesor Joanny Kurczewskiej. Wydawnictwo IFiS PAN. Warszawa 2014, s. 465 – 477.
  • Zjawisko finansjalizacji. „ZNAK", Nr 721, czerwiec (06) 2015, s. 13 – 19.
  • Moralność w czasach finansjalizacji, w: Janusz Mariański (red.), Leksykon socjologii moralności: podstawy - teorie - badania - perspektywy. NOMOS. Kraków 2015, s. 457-464.
  • Ubankowienie i obrót bezgotówkowy w perspektywie socjologii relacji społecznych, w: Piotr Bolibok, Marian Żukowski (red.), Obrót bezgotówkowy w Polsce – stan obecny i perspektywy. Wydawnictwo KUL. Lublin 2016.
  • Moja Opolszczyzna: o klimacie regionalnym na Śląsku Opolskim, w: Violetta Sawicka, Andrzej Pasierbiński (red.), Śląsk jest jakiś inny … . Wydawnictwo Instytut Śląski. Opole 2016, s. 27-37.
  • Co wnosi światowy kryzys finansowy do socjologii?, w: Grażyna Skąpska, Marek S. Szczepański, Żaneta Stasieniuk (red.), Co po kryzysie? Wydawca: Polskie Towarzystwo Socjologiczne. Warszawa 2016.
  • Sprawność gospodarcza i produktywność w czasach finansjalizacji, w: Stanisław Lis, Kazimierz Zieliński, Maria Urbaniec (red.), Ekonomia przyszłości:państwo efektywne czy sprawiedliwe? Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Fundacja Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie. Kraków 2018. ss. 107-116.
  • Finansjalizacja, w: Witold Morawski (red.),Socjologia ekonomiczna. Wydawnictwo Akademii Leona Koźmińskiego. Warszawa 2018.
  • Karl Marx and Moby Dick Face to Face: A Study of Passion and Madness, in: Martyna Sobczyk (ed.), Krzysztof M. Bednarski Karol Marks vs Boby Dick: Analiza formy i rozbiórka treści – Karl Marx vs Moby Dick: An Analysis of Form and Demolition of Ideas. Wydawca/Publisher Muzeum Sztuki Współczesnej w Krakowie MOCAK, MOCAK Museum of Contemporary Art in Krakow. Kraków 2019, p. 45-69.
  • Przemiany społeczne w Polsce i na świecie na początku XXI wieku z perspektywy teorii osobliwości społecznych, w: Joanna Dzwończyk (red.). Polityka i gospodarka: teoria i praktyka. Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie. Kraków 2019, s. 216-230.

Ongoing projects

  • Coordinator in the international project „Zaufanie między narodami w nowej sytuacji geopolitycznej w XXI wieku” - implemented as a part of bilateral cooperation between the Jagiellonian University in Krakow and the University of Finance in Moscow.
  • He writes a book about the transformation of the global financial system in the 21st century. Key words: financialization, banking, financial markets, financial imagination, interpersonal financial space, moral cowardice, hull financial culture.
  • He is in the process of preparing a report on the socio-cultural determinants of financialization of the real sphere in the 21st century (on the example of households, enterprises and the labor market in the world and in Poland)

Previous projects

In the years 2006 - 2010 at the National Bank of Poland he managed panel research of the Polish labor market. The research was conducted twice a year among employers (on a sample of 1,600 respondents) and the unemployed (on a sample of 2,000 respondents)

Reports and analyzes have been published by the National Bank of Poland in the form of several monographs:

1. Wiesław Gumuła, Niedopasowanie popytu i podaży na rynku pracy w województwie świętokrzyskim. Narodowy Bank Polski. Warszawa 2006, ss. 43.

2. Wiesław Gumuła, Jacek Socha, Wiktor Wojciechowski, Presja płacowa oraz niedopasowanie strukturalne na rynku pracy w świetle badań NBP. Narodowy Bank Polski. Warszawa 2007, ss. 21.

3. Wiesław Gumuła, Wynagrodzenia oraz produktywność pracy (Badania krajowego rynku pracy – maj 2007 r.). Narodowy Bank Polski. Warszawa 2008, ss. 40.

4. Wiesław Gumuła, Adrian Gucwa, Zbigniew Opioła, Witold Nalepa, Rynek pracy w Polsce: wynagrodzenia, produktywność pracy i migracje w świetle badań ankietowych w listopadzie 2008 r. Narodowy Bank Polski. Warszawa 2009, ss. 82.

5. Wiesław Gumuła, Adrian Gucwa, Zbigniew Opioła, Witold Nalepa, Rynek pracy w Polsce: wynagrodzenia, produktywność pracy i migracje w świetle badań ankietowych w maju 2009 r. Narodowy Bank Polski. Warszawa 2009, ss. 71.

6. Wiesław Gumuła, Adrian Gucwa, Zbigniew Opioła, Witold Nalepa, Rynek pracy w Polsce: wynagrodzenia, produktywność pracy i migracje w listopadzie 2009 r. – na tle badań panelowych w latach 2006-2009. Narodowy Bank Polski. Warszawa 2010, ss. 107.

7. Wiesław Gumuła, Adrian Gucwa, Zbigniew Opioła, Witold Nalepa, Rynek pracy w Polsce: wynagrodzenia, produktywność pracy i migracje w maju 2010 roku – na tle panelowych badań opinii pracodawców i bezrobotnych w latach 2006-2009. Narodowy Bank Polski. Warszawa 2010, ss. 109.

8. Wiesław Gumuła, Adrian Gucwa, Zbigniew Opioła, Witold Nalepa, Rynek pracy w Polsce: wynagrodzenia, produktywność pracy i migracje w listopadzie 2010 r. – na tle panelowych badań opinii pracodawców i bezrobotnych w latach 2006 – 2009. Narodowy Bank Polski. Warszawa 2011, ss. 95.

Publications on the labor market are also available in an electronic version on the website of the National Bank of Poland

Other activities and achievements

  • Member of the Commission on Civilization Threats of the Polish Academy of Arts and Sciences in Krakow - since May 2015
  • Honorary Badge of Merit for the Statistics of the Republic of Poland, awarded by the President of the Central Statistical Office in December 2015
  • Since 2018, he has been the coordinator of bilateral cooperation between the Jagiellonian University and the University of Finance in Moscow
  • Visiting Professor at the Finance University in Moscow: lectures and seminars in the field of sociology of finance and metology of sociology, Moscow, April 2018 and May 2019.
  • Member of the Program Council of the Museum of Contemporary Art in Krakow (from 24/08/2014 to 24/08/2018).
  • Jury member of the PTS Stanisław Ossowski Award from June 2019.
  • He was awarded the Medal of the National Education Commission in October 2019.